Адал явдалд дурлагч Ирланд баатар эрийн тухай өгүүлэх 100 бүлэг, 512 хуудаст “Морь унасан толгойгүй хүн” роман 1868 онд хэвлэгдэж, нэрт зохиолч Ч.Лодойдамба 1956 онд эх хэлнээ хөрвүүлэн, Монголын уншигчдад дэлхийн утга зохиолын сор бүтээлтэй танилцах завшаан тохиосон түүхтэй.

Тус номын зохиогч Английн нэрт зохиолч Томас Майн Рид 1818 оны энэ өдөр Ирландын Боллиронид санваартны гэрт мэндэлжээ. Эцэг нь түүнийг лам болгохыг хүссэн боловч, хүү эрс эсэргүүцэж, эцэст нь 1840 онд гэрээ орхин, Америкийг зорьсон гэдэг. Бага Томас амьдрахын эрхэнд хөвөнгийн тариаланд ажиллаж, жүжигчин, багшаар ажиллахдаа “Шинэ Орлеан”-аас Мексик рүү тэнүүчлэн аглаг тал нутаг, гол мөрнөөр хэрэн хэсч, хар арьст боол, анчин, дүрвэгсэд, газар нутгийнхаа төлөө тэмцэгчид гээд нийгмийн олон дүртэй учирч явсан нь хожмын бүтээлийнхээ эх санааг олсон гэлтэй.

Тэрээр 1843 оноос Филадельфиад суурьшин 1950 онд “Чөлөөт буучид” анхны романаа хэвлүүлж, энэ үеэс зохиол бичих ажилдаа ханцуй шамлан орж, насан эцэстлээ 75 роман, олон тооны өгүүллэг бичсэнээс “Чөлөөт сум”, “Хуйхын ангууч”, “Зоригт анчин бүсгүй”, “Морь унасан толгойгүй хүн”, “Оцеола баатар”, “Семинолчуудын удирдагч Оцеола”, “Цагаан бээлий”, “Маронууд”, “Хурлийз бүсгүй” зэрэг олон арван бүтээл нь уншигчдын амтархан уншдаг зохиол болж чадсан билээ.