Билгийн

Доллар (USD)

Улаанбаатар

Л.ЭРДЭНЭЧИМЭГ: АЛБАН БАЙГУУЛЛАГЫН ХАШААН ДОТОР ТАМХИ ТАТАХЫГ ХОРИГЛООГҮЙ
Тамхины тухай хууль энэ оны гуравдугаар сарын 1-нээс хэрэгжиж эхэлсэн. Өнгөрсөн хугацаанд хуулийн хэрэгжилт хангалтгүй байна гэсэн мэдээлэл УИХ-ын зарим гишүүнд ирсэн байна. Түүнчлэн иргэд уг хуулийн талаар буруу зөрүү ойлголттой байгаа учир УИХ-ын гишүүн Л.Эрдэнэчимэг сэтгүүлчдэд мэдээлэл өглөө. Энэ үеэр түүнээс зарим зүйлийг тодруулав.

-Тамхийг албан бай­гуул­лагын гадаа болон ха­шаан дотор татаж болох­гүй гэсэн заалт хуульд байхгүй гэлээ. Гэтэл хуульд ийм заалт байгаа мэтээр олон нийтэд мэдээлэл өгч байсан санагдана.
-Энэ хуулиар зөвхөн утаат тамхинд л хяналт тавьж байгаа. Бусад төрлийн тамхи хамаарахгүй. Тамхи татахыг хориглосон заалтууд нь ард иргэдэд түлхүү үйлчлэх учиртай. Байгууллага дотор тамхи татахыг бүрмөсөн хориглосон. Манайхан тамхи татах болон худалдаалж болохгүй газрыг хооронд нь хольж ойлгоод байна. Өө­рөөр хэлбэл, хуулиар ажлын байрны гадаах орчинд тамхи татахыг хориглоогүй. Хэрэв тухайн байгууллага ажилтнуудаа байгууллагынхаа хашаан дотор тамхи та­туулахгүй гэж байвал дотоод журамдаа тусгах ёстой. Мөн тамхи татах цэгийг тусгаж өгнө. Түүнээс гадна орцны гадаа болон гудамжинд тамхи татах эрх нээлттэй. Үүнийг СӨХ-ны дарга нар зөвшөөрөхгүй бол журам гаргаж болно. Дэлхий нийт тамхитай тууштай тэмцэж байна. Олон улсын туршлагаас харахад ийм ажил байнга эсэргүүцэлтэй тулгарч байжээ. Эсэргүүцэгчдийн цаад эзэд нь тамхи импортоор оруулж ирдэг болон үйлдвэрлэдэг компаниуд байх жишээтэй. Тэд “Энэ хуульд тохирохгүй зарим заалтыг авч хая” гэж зарим гишүүнд хэлсэн байна лээ. Бид тэдний дураар энэ хуулийн зүйл заалтыг өөрчлөхгүй. Түүнчлэн уг хуульд хөдөө хээр тамхи татахыг хориглосон заалт орсон гэсэн буруу мэдээлэл иргэдийн дунд байна. Ийм заалт байхгүй. Хууль батлах явцад уг заалтыг оруулах санал зарим гишүүнээс гарсан ч Байнгын хороогоор дэмжлэг аваагүй. Харин олон нийтийн газар тамхи татахыг хориглосон. Хэрэв тухайн нутаг дэвсгэрийн Засаг дарга нь тамхи татуулахгүй гэвэл тэр хэсэгт тэмдэг тэмдэглэгээ хийж, тамхи татах цэг гаргах учиртай.
-Ерөнхий боловсролын сургууль болон дотуур байр­­наас 500 метрийн зайд тамхи худалдаалахгүй гэсэн заалт хуульд орсон. Энэ нь өрхийн бизнес эрхэлдэг хү­мүүст сөргөөр нөлөөлөх бол­сон гэсэн шүүмжлэл бай­гаа тухайд?
-Хуулийн энэ заалт сурагч­дын тамхи татах явдлыг эрс багасгасан гэж багш нар ярьж байна лээ. Учир нь, ерөнхий боловсролын сургуулийн ах­лах ангийн сурагчдын дий­лэнх нь хичээлийнхээ завсарлагаанаар дэлгүүр рүү гүйж тамхи авдаг юм бай­на. Зайг 500 метр болгож хол­дуулс­наар энэ байдал ба­раг арилсан гэсэн. Энэ зайг хол байна хэмээн “500-100” холбоо байгуулагдан бидэнд өргөх бичиг барьсан. Хэдийгээр өрхийн бизнес эрхэлдэг иргэдэд хохиролтой байгаа ч бид өсвөр насныхныг тамхинаас хол байлгахын тулд уг заалтаа цуцлахгүй. Сумын төвд ч мөн адил ийм заалт үйлчилнэ.
-Өнгөрсөн хугацаанд хэч­­нээн хүнд торгууль ног­дуул­сан бэ. Торгуулийн мөн­­гийг юунд зарцуулах вэ?
-Хуульд торгуулийн хэм­жээг тогтоож өгсөн. Иргэд баг, сум, аймаг, нийслэлийн захир­гаа руу гомдлоо явуулс­ны дараа асуудлыг шийд­вэрлэнэ. Торгуулийг МХЕГ-ын байцаагч тавьж бай­гаа. Одоогоор хэчнээн хүн торгуулсан талаархи мэдээл­лийг холбогдох байгууллагаас аваагүй байна. 
С.Заяа
0 Сэтгэгдэл
Энэ хууль гарсанд тун баяртай байна. Тамхи татахгүй бол үхэх үү? Үгүй ш дээ. Хуулийн хүчийг сулруулсан өөрчлөлт оруулж болохгүй шүү. Эмэгтэй гишүүддээ хамгийн зөв хууль санаачилж батлуулсан явдалд баяр хүргэе!
Хамгийн их уншсан